Położono stępkę pod pierwszy z serii kanadyjskich niszczycieli typu River

Z udziałem reprezentantów władz, przemysłu stoczniowego oraz kadry sił morskich odbyło się położenie stępki pod pierwszy z zaplanowanych 15 niszczycieli typu River, przyszły HMCS Fraser. Choć resort obrony Kanady podkreśla to jako „kamień milowy” wyzwanie oraz zapotrzebowanie są ogromne, a budowa na ten moment idzie bardzo powoli.

Budowa jest częścią większego przedsięwzięcia, związanego z realizacją celów Strategii Przemysłu Obronnego oraz wymiany starszych okrętów na nowe. Rząd Kanady przekonuje, że w latach 2025–2039 kontrakt wdrożeniowy przyczyni się do wzrostu kanadyjskiego produktu krajowego brutto o prawie 720 milionów dolarów i będzie wspierać około 5250 miejsc pracy rocznie. Jednocześnie szacuje się, że wydatki konsumpcyjne pracowników będą przyczyniać się do wzrostu PKB o dodatkowe 191 milionów dolarów i wspierać kolejne 1545 miejsc pracy rocznie.

Budowa nie bez trudności

Ceremonia polega na przyspawaniu symbolicznej monety do stępki, która stanowi szkielet konstrukcyjny, biegnącej wzdłuż całej długości dna okrętu. Moneta pierwszego RCD przedstawia odkrywcę Simona Frasera przemierzającego wąwóz utworzony przez rzekę, która później została nazwana na jego cześć i będąca najdłuższą w Kolumbii Brytyjskiej. Przyszły HMCS Fraser jest w budowie od kwietnia 2025 roku, co oznacza że na samo położenie stępki trzeba było czekać rok. Stąd nie może dziwić sceptycyzm w związku z czasem prac, co wynika z jednoczesnej rozbudowy infrastruktury stoczniowej i nabywania kompetencji przez pracowników w kraju. Władze zapewniają, że wraz z rozwojem bazy przemysłowej prace nad kolejnymi okrętami mają postępować dużo szybciej.

– Rozpoczęcie budowy pierwszego niszczyciela klasy River, naszych zdolności morskich nowej generacji, w połączeniu ze stałymi dostawami arktycznych i morskich okrętów patrolowych, to obiecujący krok naprzód w umacnianiu naszej odporności narodowej i ożywieniu krajowego przemysłu stoczniowego – powiedział David J. McGuinty, Minister Obrony Narodowej

– Przyszły HMCS Fraser to ukłon w stronę historycznego znaczenia rzeki Fraser w Kolumbii Brytyjskiej oraz ludzi, pomysłowości, odporności i determinacji, które pomogły zbudować współczesną Kanadę. Niszczyciele klasy River pomogą chronić Kanadyjczyków przed różnorodnymi zagrożeniami w nieprzewidywalnym środowisku morskim. Obserwowanie, jak materializują się nasze przyszłe okręty wojenne i obserwowanie rozwoju potencjału naszego przemysłu, prawdziwie budzi zaufanie do zdolności Kanady do dalszej ochrony i obrony naszej suwerenności – wskazała Lena Diab, Minister ds. Imigracji, Uchodźców i Obywatelstwa

– Szanując zakorzenioną w historii tradycję, która docenia nasze postępy w dążeniu do przodu, dzisiejsze położenie stępki oznacza coś więcej niż tylko początek budowy – jest to również ucieleśnienie naszego zaangażowania w wyciąganie wniosków z przeszłości, aby przygotować się na przyszłość. Budujemy odporną siłę morską w zgodzie z rozwojem silniejszej bazy przemysłowej i gospodarki na dziś i jutro – podkreślił Sean Fraser, Minister Sprawiedliwości i Prokurator Generalny Kanady oraz Minister odpowiedzialny za Agencję ds. Możliwości Rozwoju Atlantyckiej Kanady.

– W coraz bardziej niebezpiecznym i podzielonym świecie inwestowanie w nasz potencjał morski jest niezbędne dla obrony suwerenności Kanady i wzmocnienia naszego przemysłu stoczniowego. Dzisiejsze położenie stępki stanowi ważny kamień milowy w naszym planie ochrony dobrze płatnych miejsc pracy w całym kraju, wzmocnienia naszego bezpieczeństwa gospodarczego i zapewnienia Kanadzie odpowiedniego przygotowania do sprostania wyzwaniom dynamicznie zmieniającego się globalnego krajobrazu – zaznaczyła Mélanie Joly, Minister Przemysłu i Minister odpowiedzialna za Rozwój Gospodarczy Kanady w regionie Quebec

– To wielki dzień dla Królewskiej Marynarki Wojennej Kanady, ponieważ stanowi on kamień milowy w produkcji niszczycieli, których Królewska Marynarka Wojenna Kanady pilnie potrzebuje do ochrony wód terytorialnych Kanady i kanadyjskich interesów w coraz bardziej nieprzewidywalnym i pełnym zagrożeń świecie – zaznaczył wiceadm. Angus Topshee, dowódca Royal Canadian Navy.

– Dzisiejsze położenie stępki odzwierciedla silne partnerstwo między Obroną Narodową, Kanadyjskimi Siłami Zbrojnymi i Kanadyjską Strażą Przybrzeżną. Modernizując wspólnie nasze floty – od AOPV po okręty bojowe nowej generacji – budujemy uzupełniające się zdolności, które wzmacniają gotowość morską Kanady, umożliwiając naszemu personelowi dalszą ochronę naszych wód i służbę Kanadyjczykom w każdym regionie – powiedział Kevin Brosseau, Starszy Zastępca Ministra Obrony Narodowej i Komisarz Kanadyjskiej Straży Wybrzeża.

Podczas ceremonii ministrowie docenili również postępy w realizacji projektu Arktycznych i Morskich Okrętów Patrolowych (AOPS). Oprócz sześciu będących w eksploatacji okrętów patrolowych typu Harry DeWolf (AOPV) dostarczonych straży wybrzeża w latach 2020-2025, stocznia Irving Shipbuilding ma dostarczyć formacji kolejne dwa okręty AOPV do końca 2027 roku, co będzie zwieńczeniem projektu.

„Miecznik” po kanadyjsku

Nowe okręty mają zastąpić obecne w służbie niszczyciele typu Iroquois i fregaty typu Halifax. Pierwsza jednostka typu River ma być gotowa do służby na początku lat 30-tych XXI wieku. Podstawowy projekt zakłada budowę okrętów bazujących na projekcie od BAE Systems. Jest on wzorem dla okrętów sklasyfikowanych jako fregaty, odpowiednio dla wielkiej Brytanii jako typ 26 i Australii jako typ Hunter. Kanadyjskie będą miały 151,4 metrów długości, 20,75 metra szerokości i pełną wyporność ponad 8000 ton. Załoga ma liczyć 210 osób. Prędkość okrętów wyniesie do 27 węzłów, a przy jej ograniczeniu do ok. 15 maksymalny zasięg działania wynosiłby 7 000 mil morskich. Hybrydowy napęd dieslowo-gazowy (CODLOG) mają tworzyć dwa silniki elektryczne General Electric, turbina gazowa Rolls-Royce MT30, cztery silniki wysokoprężne Rolls-Royce MTU 20V 4000 M53B i dwa wały napędowe z zainstalowanymi śrubami o zmiennym skoku.

W swoim wyposażeniu każdy z okrętów ma posiadać system dowodzenia walką Lockheed Martin Canada CMS 330 wraz z systemem Aegis CTI (Canadian Tactical Interface), zintegrowany system obrony cybernetycznej, zintegrowany system dowodzenia i nawigacji OSI Maritime Systems, radar Lockheed Martin AN/SPY-7(V)3, sieć czujników w ramach USN Cooperative Engagement Capability, półprzewodnikowy radar dalekiego zasięgu 3D AESA Lockheed Martin Canada AN/SPY-7, półprzewodnikowy radar śledzenia celu AESA od MDA, radary nawigacyjne pasma X i S, systemy elektrooptyczne i podczerwieni L3Harris WESCAM, sonar holowany Ultra Electronics TFLAS, sonar montowany na kadłubie Ultra Electronics Sonar S2150-C, a także wewnętrzny i zewnętrzny pakiet komunikacyjny L3Harris.

W ramach systemu obronnego fregata ma posiadać system środków przeciwdziałania elektronicznego Lockheed Martin Canada RAVEN, system walki elektronicznej AN/SLQ-32(V)6 SEWIP Block 2, holowany system przeciwdziałania torpedom Ultra Electronics SEA SENTOR S21700, wyrzutnia celów pozornych typu Mk53 NULKA czy też środki przeciwdziałania akustycznego. W skład uzbrojenia ma wchodzić, jako podstawowe, armata morska Leonardo OTO 127/64 LW Vulcano, dwie armaty 30 mm Leonardo OTO Lionfish 30/X, a także sześć karabinów maszynowych 12,7 mm M2. Reszta wyposażenia ma być możliwa do instalowania w zależności od przeznaczenia okrętu i celów misji, niemniej wymienia się tu trzy ośmiokomorowe systemy wyrzutni Mk 41 Strike Lenght dla pocisków RIM-162 ESSM Block II i RIM-66 SM-2 Block IIIC, osiem pocisków przeciwokrętowych NSM (Naval Strike Missile), system obrony powietrznej Sea Ceptor z 24 pociskami, a także dwie podwójne wyrzutnie torped 324 mm dla torped Mk 53 MAKO. Każda fregata ma posiadać również lądowisko i hangar dla śmigłowca Sikorsky CH-148 Cyclone.

Dzięki swoim zdolnościom bojowym i wszechstronności, niszczyciele typu River mają być zdolne do szybkiego rozmieszczenia w dowolnym miejscu na świecie, tak pojedynczo lub jako część okrętowej grupy zadaniowej. Zapewnią tym samym rdzeń dla kanadyjskiej floty przyszłości, zaprojektowanej z myślą o tym, by służyć nie tylko teraz, ale też w kolejnych latach.

Rozbudowa potencjału stoczniowego

W marcu 2025 roku stocznia Irving Shipbuilding podpisało wstępny kontrakt o wartości 8 miliardów dolarów (wliczając podatki) na sfinansowanie pierwszych sześciu lat budowy jednostek RCD oraz wsparcie budowy i dostawy pierwszych trzech statków. Kontrakt obejmie również rozwój i zapewnienie niezbędnych szkoleń, części zamiennych i konserwacji niezbędnych do utrzymania statków po ich oddaniu do eksploatacji. Przypomnijmy, że w 2023 roku rząd Kanady ogłosił, że zainwestuje 463 mln dolarów w infrastrukturę stoczni, aby zapewnić jej możliwość zwiększenia wydajności budowy w celu dotrzymania terminów dostaw niszczycieli. Władze stoczni oraz rząd uzgodniły strategię finansowania i ulepszania infrastruktury stoczniowej w ramach kolejnych etapów. W maju 2024 roku zapewniono dodatkowe fundusze na wsparcie pozostałych etapów prac. Skorygowana całkowita wartość inwestycji jest szacowana na 871,7 mln dolarów. W obu przypadkach władze podkreślają, że w cenie są brane pod uwagę stawki podatkowe.

Narodowa Strategia Budowy Okrętów to długoterminowy program skoncentrowany na odnowie flot RCN i CCG, aby zapewnić kanadyjskim agencjom morskim nowoczesne statki niezbędne do wypełniania ich misji, a jednocześnie ożywić kanadyjski przemysł stoczniowy, tworząc miejsca pracy dla wykwalifikowanych pracowników i przynosząc korzyści gospodarcze w całym kraju. Rząd Kanady zobowiązał się w budżecie na rok 2025 przeznaczyć 81,8 mld dolarów na zwiększenie inwestycji w obronność, przy czym 6,6 mld dolarów z tej kwoty przeznaczono na Strategię przemysłu obronnego, mającą na celu wsparcie kanadyjskiego przemysłu i wzmocnienie potencjału Kanadyjskich Sił Zbrojnych.