Naval Group z ofertą dla Litwy. Koncern proponuje okręty przeciwminowe

Podczas Litewskich Dni Przemysłu Obronnego Marynarki Wojennej, które odbyły się w Wilnie, na początku grudnia, prezentowało się wiele krajowych i zagranicznych podmiotów z branży morskiej. Swoją ofertę przedstawił także francuski koncern Naval Group, który podkreślił chęć sprzedaży Litwie okrętów przeciwminowych opartych na najnowszej serii typu City. Biorąc pod uwagę fakt, że kraj potrzebuje znaleźć następców obecnie używanych jednostek, nie zabraknie podmiotów chcących zawrzeć kontrakt na ich dostawę. Wśród potencjalnych dostawców mogą być także polskie podmioty z branży stoczniowej.

Naval Group zorganizował podczas targów wydarzenie we współpracy z LINPRA – Stowarzyszeniem Przemysłu Inżynieryjnego i Technologicznego Litwy oraz Belgium Naval & Robotics, będącym konsorcjum francuskiego koncernu wraz z Exail, Zgromadziło ono 120 uczestników, od litewskich władz, przez liderów branży, MŚP, po instytucje badawczo-rozwojowe. Zaprezentowano wtedy koncepcję wielozadaniowego okrętu patrolowego (MP-OPV), opartego na serii jednostek obecnie budowanych dla sił morskich Belgii i Holandii, a w przyszłości też Francji. Co istotne, tam są one klasyfikowane jako okręty przeciwminowe.

Firma z Francji podkreśla, że wspomniane okręty mają być nowoczesnymi, dużymi platformami zdolnymi do przenoszenia i obsługi bezzałogowych pojazdów, przeznaczonych do działania w każdej domenie, tj. na wodzie, pod wodą i w powietrzu. Jednostka taka ma spełniać potrzeby operacyjne Litwy, biorąc też pod uwagę interoperacyjność z NATO, gotowość bojową i pełną wielozadaniowość, związaną ze zwalczaniem zagrożeń podwodnych i monitorowaniem sytuacji w morskiej domenie Litwy.

Aktualnie w skład Marynarki Wojennej Litwy (Lietuvos Karinės jūrų pajėgos) wchodzą starsze, używane jednostki, dostarczone przez inne państwa. Są to norweski, zbudowany w 1977 roku okręt typu Vidar, Jotvingis (N42) i dwa brytyjskie typu Hunt, Skalvis (M53) i Kuršis (M54), zbudowane w 1982. W planach jest przekazanie trzeciej jednostki typu Hunt, która podlega pracom modernizacyjnym, mającym na celu dostosowanie do misji poszukiwawczo-ratowniczych (SAR).

Obok prezentacji walorów Naval Group podkreśla, że okręt ma powstać przy udziale litewskich podmiotów z branży morskiej. Dotyczy to tak budowy komponentów, jak i dostarczenia wybranego wyposażenia. Co istotne, koncern podpisał już porozumienia dotyczące umów partnerskich z kilkoma litewskimi firmami. Wśród nich była stocznia Western Shipyard z siedzibą w Kłajpedzie, która miałaby stać się w tej sytuacji partnerem, wykorzystując swoje doświadczenie zakresie budowy jednostek morskich z wiedzą specjalistyczną Naval Group w dziedzinie inżynierii morskiej.

Okręty przeciwminowe typu City są wyjątkowo duże. Długość okrętów przeciwminowych tej serii to 82,3 metra, a wyporność sięga 2 800 ton. Prędkość maksymalna wynosi do 15 węzłów. Załoga liczy 33 osób, z możliwością zwiększenia do 63 w zależności od celów misji. W skład uzbrojenia wejdą automatyczna armata Bofors 40 mm, karabiny maszynowe 7,62 mm MAG, armatka wodna i urządzenie dźwiękowe dalekiego zasięgu (Long Range Acoustic Device, LRAD).

Istotne jest, że każda z jednostek dla Belgii i Holandii będzie posiadać zestaw bezzałogowych i autonomicznych dronów pływających i latających, a więc rozmieszczanych na wodzie, nad nią i pod nią. W ten sposób okręty i ich załogi nie będą musiały już wchodzić na obszar, na którym mogą znajdować się miny morskie lub inne niebezpieczne obiekty. Dodatkowo, te specjalistyczne okręty przeciwminowe staną pierwszymi, które będą w stanie zaokrętować i wypuścić wyjątkowo duże drony nawodne, o długości do 12 metrów i wadze 18 ton, a także podwodne i powietrzne, co ma dowodzić zdolności do działania w środowisku wielodomenowym. Będą wykorzystywać w pełni zautomatyzowany system do wykrywania, klasyfikowania i neutralizowania niebezpiecznych obiektów pod wodą, a także wytrzymywać podwodne eksplozje i posiadać bardzo niską sygnaturę akustyczną, elektryczną oraz magnetyczną, aby skutecznie wykonywać zadania zgodnie ze swoim przeznaczeniem.

Obecnie trwa budowa 12 okrętów tej serii, odpowiednio po sześć dla Belgii i Holandii. Na ten moment w służbie jest pierwszy belgijski, BNS Oostende (M-940), trwa także budowa sześciu kolejnych, trzy dla Belgii i pozostałe dla Holandii. Wszystkie mają wejść do służby do końca 2030 roku. To oznacza, że w najbliższych latach odbędą się nawet 2-3 przekazania takich jednostek rocznie. Należy tu dodać, że również sześć okrętów prawdopodobnie powstanie też dla sił morskich Francji, tym bardziej że głównym wykonawcą jest Naval Group.

Pozyskanie partnera na Litwie oznaczałoby potencjalnie rozszerzenie oferty i możliwe zainteresowanie nią innych państw regionu, choćby innych państw nadbałtyckich, jak Łotwa i Estonia, które tak jak Litwa są nieduże, a trzon ich sił morskich stanowią starsze już okręty przeciwminowe. Z racji na ich ścisłą współpracę w zakresie bezpieczeństwa morskiego posiadanie okrętów tej samej serii wzmocniłoby ich interoperacyjność. Komentatorzy wskazują też, że francuski koncern stara się też zainteresować swoją ofertą również Finlandię.

Co należy przypomnieć, nie tylko Naval Group wyraził zainteresowanie sprzedażą okrętów przeciwminowych swojej produkcji. Z myślą o eksporcie jednostek nawodnych został podpisany list intencyjny formalizujący proces współpracy w zakresie tworzenia oferty i dostarczania okrętów opartych na proj. 258, typu Kormoran II, dla klientów zza granicy. Dokument podpisali w marcu tego roku, przy okazji wodowania przyszłego ORP Rybitwa, prezes Remontowa Shipbuilding S.A. (lider) Dariusz Jaguszewski, członek zarządu Polskiej Grupy Zbrojeniowej S.A. Jan Grabowski, prezes PGZ Stoczni Wojennej sp. z o.o. Marcin Ryngwelski oraz prezes Ośrodka Badawczo - Rozwojowego Centrum Techniki Morskiej S.A. Marcin Wiśniewski. Więcej o tym pisaliśmy w tekście pt. Kormoran ma staćsię hitem eksportowym. Nastąpi przełom w polskiej branży okrętowej?

W przypadku polskich okrętów sprzedaż ich za granicę mogłaby stać się przyczynkiem do dalszego eksportu i rozszerzania oferty. Byłoby to korzystne dla zaangażowanych podmiotów i umacniało też współpracę z państwami zamawiającymi. Biorąc pod uwagę konkurencję wiele zależy nie tylko od samych okrętów, ale też innych aspektów oferty, w tym współpracy przemysłowej i na gruncie międzyrządowej (G2G). O tym także pisaliśmy w artykule pt. Rośnie konkurencja dla Kormorana?Naval Group kusi państwa bałtyckie ofertą na okręty przeciwminowe.