30% portów nie jest gotowych do uruchomienie "Maritime Single Window 2024”. Polskie porty mają PCS od połowy 2023 r.

Prawie jedna trzecia portów na całym świecie jest nieprzygotowana do wprowadzenia zalecenia IMO wprowadzenia obsługi informatycznej klientów w formie "Maritime Single Window 2024” – wynika z badania 200 portów przez New Kale.   

Otwierając sympozjum "Maritime Single Window 2024 – A window of opportunities" w siedzibie IMO w Londynie, sekretarz generalny IMO Kitack Lim powiedział, że wprowadzenie obowiązku stosowania MSW [Maritime Single Window ] od 1 stycznia 2024 r. to nie tylko „znaczący krok w kierunku przyspieszenia cyfryzacji w handlu morskim”, ale także „szansa dla wszystkich zainteresowanych stron działających w żegludze morskiej i niezbędny krok naprzód”.

Jedno Okno w każdym porcie według IMO

Prezes IMO powiedział również, że wprowadzenie MSW przez porty i operatorów statków przyspieszy realizację aspiracji w zakresie cyfryzacji i dekarbonizacji żeglugi międzynarodowej. Pochwalił postępy poczynione w ostatnich latach przez branżę żeglugową i portową oraz zadeklarował wsparcie IMO dla państw członkowskich w znalezieniu konkretnych rozwiązań dla nadchodzących nowych zobowiązań wynikających z Konwencji FAL.

W swoich uwagach wstępnych prezes IAPH Subramaniam Karuppiah ostrzegł, że pandemia Covid-19 uwypukliła, że transport morski ma poważne opóźnienia w przejściu na cyfryzację.

Nikolaus Schües, desygnowany na prezesa BIMCO, podkreślił, że MSW należy traktować jako „szansę, którą należy wykorzystać i której nie możemy przegapić”.

Jedna trzecia portów bez „okna”

Badanie obejmujące 200 portów przeprowadzone przez Kale Logistics Solutions wykazało, że nie jest zbyt optymistycznie. Aż 30% portów nie jest w stanie sprostać wdrożeniu rozwiązań zalecanych przepisami IMO dotyczącymi elektronicznej wymiany danych. Jak oszacowano, informatyka w portach i wprowadzenie „jednego okna” w obsłudze klientów portów może przyczynić się do oszczędności w skali globalnej w wysokości 50 miliardów dolarów.

Ogłaszając wyniki sondażu diagnostycznego, Kale podkreśliło pilną potrzebę przyspieszenia transformacji cyfrowej przez branżę transportu morskiego. Jako główne czynniki utrudniające wprowadzenia rozwiązań ICT w portach wymieniono wysokie koszty wdrożenia, długie terminy i zróżnicowany poziom gotowości cyfrowej.

W badaniu wzięły udział porty zlokalizowane w regionie Azji i Pacyfiku, na Bliskim Wschodzie, w Europie, Afryce, Ameryce Północnej i Ameryce Południowej.  Podkreślono, że systemy społeczności portowych wbudowane w MSW są integralną częścią wykorzystania prawdziwego potencjału portu.

- Celem tego badania było określenie wymiernych korzyści, jakie przemysł morski może osiągnąć dzięki wsparciu technologii cyfrowych, a wyniki wykazały potencjalne oszczędności sięgające 50 mld dolarów rocznie dzięki wykorzystaniu platform MSW – powiedział Vineet Malhotra, współzałożyciel i dyrektor Kale Logistics Solutions.

Okno dla 12 agencji

Jego zdaniem „Korzyści te są jednak uzależnione od 100-procentowego wprowadzenia MSW, a z naszego raportu wynika, że porty napotykają szereg barier utrudniających cyfryzację”.

– Koncepcja MSW ma potencjał zrewolucjonizowania branży żeglugi międzynarodowej – podkreśla Malhotra.

Platformy MSW przynoszą znaczne korzyści w zakresie zrównoważonego rozwoju poprzez digitalizację dokumentacji, usprawnienie procesów i poprawę wymiany informacji, co skutkuje zmniejszeniem zużycia papieru i efektywniejszym zarządzaniem statkami, ostatecznie obniżając emisję i wpływ na środowisko.

Średnio 12 agencji współpracuje przy jednej operacji na lądzie, a MSW upraszcza procedury dokumentacyjne pomiędzy wszystkimi zaangażowanymi stronami i zapewnia, że informacje trzeba wprowadzić tylko raz.

Platforma MSW Kale jest zgodna ze standardami IMO i umożliwia elektroniczny transfer informacji i dokumentacji pomiędzy zainteresowanymi stronami z sektora morskiego i portowego, co na początku 2024 r. stanie się obowiązkowym wymogiem.

– Znaczenie tego badania zasieje ziarno rewolucji cyfrowej w przemyśle morskim na całym świecie, pokazując, w jaki sposób cyfryzacja może nie tylko uporządkować bieżące chaotyczne operacje w branży, ale także w dłuższej perspektywie osiągnąć znaczące cele w zakresie zrównoważonego rozwoju – dodał Malhotra.

Raport został opublikowany przez Shyama Jagannathana, dyrektora generalnego ds. żeglugi w Ministerstwie Portów, Żeglugi i Dróg Wodnych rządu Indii, podczas Światowego Szczytu Morskiego Indii w Bombaju w Indiach.

IMO i Bank Światowy sfinansują portowe „okna”

W czasie seminarium IMO Periklis Saragiotis z Banku Światowego i konsultantka Kate Munn współpracowały z Fidżi nad wdrożeniem MSW.
Eksperci Banku Światowego wsparli wykonanie „analizy wstępnej”, polegającej na ocenie gotowości do wdrożenia przed dokonaniem jakichkolwiek dostosowań lub uproszczeń systemów, unikając w ten sposób digitalizacji nieefektywnych procedur.

– Fidżi jest dobrym przykładem współpracy Banku Światowego i IMO z państwem członkowskim – powiedział Saragiotis.

– Jeśli będziemy współpracować, koordynować i próbować wysłać wiadomość do klienta i rządu, że jesteśmy tutaj, aby pomóc… to bardzo mocny przekaz – twierdzi Saragiotis.

Norwegia i Singapur wspierają

Antigua i Barbuda otrzymały od Norwegii rzeczowe wsparcie techniczne w postaci specjalistycznej wiedzy na potrzeby wdrażania MSW. Zdecydowały się na system opracowany specjalnie z myślą o małych rozwijających się państwach wyspiarskich (SIDS), który można modyfikować i dostosowywać w razie potrzeby.

Wayne Mykoo reprezentujący Departament Usług Morskich i Żeglugi Handlowej Antigui i Barbudy, stwierdził, że projekt podkreślił zdolność IMO do wspierania członków w wypełnianiu ich zobowiązań.

Inną inicjatywą IMO jest projekt „Single Window for Facilitation of Trade” (SWiFT). Pod jego auspicjami Singapur wraz z Angolą realizują projekt pilotażowy mający na celu utworzenie morskiej platformy pojedynczego okienka opracowanej dla średnich portów w oparciu o system wdrożony z sukcesem w Antigui i Barbudzie.

Gavin Yeo z Urzędu Morskiego i Portowego w Singapurze podsumował, co muszą zrobić: w ramach projektu opracowywane są obecnie prototypy dla zespołu z Angoli, na podstawie których zespół przekaże informacje zwrotne, dzięki czemu będzie można wprowadzić ulepszenia w procesie budowy.

Kursy e-learningowe IMO

Kursy e-learningowe IMO oferują inną formę wsparcia. Prowadzone są od początku br. kursy hybrydowe.

– Jest to szczególnie przydatne dla krajów rozwijających się, portów i agencji planujących wdrożenie własnych MSW – powiedział Jarle Hauge z Norweskiej Administracji Przybrzeżnej.

Podsumowując szerszą perspektywę IMO na to, gdzie znajduje się transport morski w związku z jej dążeniem do cyfryzacji, Jose Matheickal, szef Departamentu Partnerstw i Projektów (DPP) IMO, uważa, że transformacja cyfrowa w krajach rozwiniętych nabiera tempa, ale kraje rozwijające się muszą jeszcze nadrobić zaległości.

– Na globalnym południu sytuacja nie wygląda tak samo, jak na globalnej północy – stwierdził. Podkreślił, że istnieją czynniki gospodarcze i regulacyjne w postaci FAL i przypomniał delegatom o wkładzie w dekarbonizację, jaki wniesie wprowadzenie MSW w portach.

Polskie PCS na czasie

Zarząd Morskiego Portu Gdynia S.A. od dnia 17 lipca 2023 roku uruchomił MSW i informuje klientów portu, że „w celu wypełniania formalności związanych ze zgłoszeniem wejścia / wyjścia statku do / z Portu Gdynia wprowadza obowiązek korzystania z modułu maklerskiego PCS (PCS-MM)”. W Porcie Gdańsk moduł maklerski PCS (Port Community System) obowiązuje od 16 sierpnia 2023 roku.

„To innowacyjne rozwiązanie, automatyzujące procesy przygotowywania formalności związanych ze zgłoszeniem wejścia lub wyjścia statku do portu” – podkreśla ZMP Gdańsk.

„Z nowego systemu będą korzystać urzędy morskie, administracja celno-skarbowa, administracja portowa, inspekcja weterynaryjna, terminale morskie, porty, firmy logistyczne, agencje celne, armatorzy i firmy spedycyjne. PCS jest otwartą i neutralną platformą integrującą dotychczasowe systemy i ułatwiającą wymianę danych” informuje Zarząd Morskich Portów Szczecin-Świnoujście.

Podkreśla się, że jest to produkt, który powstał w Polsce, skonstruowany przez polskich informatyków, a udziałowcami Polskiego PCS są polskie firmy. Spółkę utworzyły porty w Szczecinie i Świnoujściu, Gdańsku oraz Gdyni.

Polski PCS podkreśla, że zadaniem systemu „jest optymalizowanie sterowania procesami transportowymi poprzez gromadzenie, łączenie i przetwarzanie w jednym miejscu informacji dotyczących transportu oraz tego wszystkiego co związane jest z logistyką”.

„Zastosowanie modułu maklerskiego PCS umożliwia bezpieczną i inteligentną wymianę informacji w zakresie logistyki oraz obsługi statków i towarów, zgodnie z przyjętym przez Radę Ministrów „Programem rozwoju polskich portów morskich do 2030 roku” oraz wskazanym w tym dokumencie priorytetem – digitalizacją polskich portów morskich” – podkreśla ZMP Gdynia.

Polskie porty przygotowały się więc do wprowadzenia zaleceń IMO w zakresie „Single Window” na pół roku przy ich obowiązywaniem. Korzystanie z PCS-MM możliwe jest po uprzednim utworzeniu konta dostępowego.

fot. Depositphotos