Ustawa o Pomorskiej Metropolii przyjęta przez Sejm. Teraz trafi na prezydenckie biurko

Sejm poparł w czwartek 15 z 16 zgłoszonych przez Senat poprawek do ustawy o związku metropolitalnym w województwie pomorskim. Przyjęte poprawki przewidują m.in. pięcioletnią kadencję zarządu przyszłej metropolii oraz limit wydatków na administrację. Ustawa trafi teraz do podpisu prezydenta.

Większość posłów zagłosowała zgodnie z rekomendacją połączonych sejmowych komisji: Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, popierając 15 z 16 poprawek Senatu. Część z nich ma charakter redakcyjno-legislacyjny i doprecyzowujący przepisy. Pozostałe dotyczą m.in. organizacji oraz zasad wydatkowania środków przez przyszłą metropolię.

Jedna z przyjętych poprawek przewiduje pięcioletnią kadencję zarządu związku metropolitalnego. Inna zakłada, że wydatki na działalność administracyjną związku — w tym obsługę organów, koszty biurowe, doradztwo, obsługę prawną i promocję — nie będą mogły przekraczać 5 proc. jego budżetu.

Ponadto co najmniej 5 proc. budżetu związku ma być przeznaczane na badania naukowe i prace rozwojowe służące realizacji jego zadań albo na współpracę z publicznymi uczelniami tworzącymi federację podmiotów systemu szkolnictwa wyższego i nauki. Co najmniej 40 proc. wydatków związku na zadania własne ma służyć finansowaniu zadań realizowanych na obszarze gmin niemających statusu miasta na prawach powiatu.

Sejm odrzucił natomiast poprawkę Senatu dotyczącą przepisów odnoszących się do związku metropolitalnego w województwie śląskim. Podczas porannego posiedzenia komisji przedstawiciel Biura Legislacyjnego Sejmu wskazywał, że poprawka ta, choć została potraktowana jako legislacyjna lub doprecyzowująca, wprowadzała także zmianę merytoryczną.

Chodziło o przepisy dotyczące procedury wydawania rozporządzenia w sprawie zmiany obszaru lub granic związku metropolitalnego w województwie śląskim. Biuro Legislacyjne zwróciło uwagę, że zgodnie z ustawą o metropolii śląskiej wydanie takiego rozporządzenia wymaga zasięgnięcia opinii sejmiku województwa śląskiego, natomiast poprawka Senatu przewidywała dołączenie opinii zarządu województwa śląskiego. Zdaniem Biura mogłoby to prowadzić do rozbieżności w stosowaniu przepisów.

Teraz ustawa trafi do podpisu prezydenta.

Przygotowana przez MSWiA ustawa wprowadza podstawę prawną do utworzenia związku metropolitalnego w województwie pomorskim. Ustawa nie tworzy nowego szczebla samorządu ani nie zmienia granic gmin czy powiatów; ma być „strukturą zarządczo-koordynacyjną”.

Celem jest usprawnienie wykonywania zadań publicznych o charakterze samorządowym w ściśle określonych obszarach. Ustawa przewiduje m.in., że związek metropolitalny będzie realizował zadania z zakresu polityki rozwoju, ładu przestrzennego, publicznego transportu zbiorowego, mobilności miejskiej, adaptacji do zmian klimatu, promocji regionu. W praktyce ma to pozwolić m.in. na lepszą integrację komunikacji publicznej, bardziej spójne planowanie przestrzenne i skuteczniejsze reagowanie na wyzwania środowiskowe.

Przepisy przewidują też możliwość realizowania przez metropolię dodatkowych zadań - jeżeli tak będzie stanowił statut. Chodzi m.in. o działania w zakresie wspierania rynku pracy i aktywizacji zawodowej mieszkańców, rozwoju usług społecznych, polityki innowacyjnej, edukacji, szkolnictwa wyższego i badań naukowych, a także kultury oraz inwestycji komunalnych. Ustawa nowelizuje także przepisy ustawy o związku metropolitalnym w województwie śląskim oraz przepisy wybranych ustaw sektorowych.

O ustanowienie formalnej metropolii na Pomorzu od lat zabiegają przedstawiciele samorządów należących do Obszaru Metropolitalnego Gdańsk–Gdynia–Sopot. OMGGS współtworzy łącznie 61 miast, gmin i powiatów woj. pomorskiego, w których mieszka około 1,5 mln osób.

Samorządowcy podkreślają, że powołanie metropolii ma być szansą nie tylko dla największych miast, ale także dla mniejszych miejscowości i gmin wiejskich. Ich zdaniem ustawa pozwoli skuteczniej pozyskiwać i wykorzystywać środki na rozwój Pomorza. Ustawa przewiduje stabilne finansowanie metropolii, które docelowo mogłoby wynosić około pół miliarda złotych rocznie.

Według samorządowców, dodatkowe środki dla Pomorza pozwolą między innymi na zakup autobusów, tramwajów, trolejbusów i pociągów, a także na tworzenie nowych połączeń i koordynację budowy priorytetowych dla metropolii dróg. Za inwestycjami w transport ma iść poprawa dostępności do usług zdrowotnych, szkół, uczelni, instytucji kultury i miejsc pracy. (PAP)

anm/ sdd/