Projekt ustawy poświęcony ubezpieczeniu społecznemu marynarzy przyjęty przez Radę Ministrów

Ogłoszony jeszcze w 2024 roku projekt dotyczący zmiany ustawy o m.in. systemie ubezpieczeń społecznych ma wejść w końcu w życie. Nowelizacja, zgodnie z założeniami, ma dotyczyć marynarzy wykonujących pracę na statkach o przynależności innej niż polska, do których nie mają zastosowania przepisy unijne o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Celem rządu uregulowanie tego ma zapewnić ochronę tysięcy polskich obywateli pracujących na statkach pływających pod banderami państw trzecich. Nowe rozwiązania mają wejść w życie od 1 lipca 2025 roku.

O projekcie i jego przyjęciu 6 maja 2025 roku przez Radę Ministrów poinformowało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Projekt zakłada, że osoba zatrudniona na statku będzie uzyskiwała status marynarza wykonującego pracę na podstawie umowy o świadczenie pracy na morzu. Status ten będzie potwierdzany zaświadczeniem wydanym na wniosek przez dyrektora urzędu morskiego albo agencję zatrudnienia, na podstawie umowy, zgodnie z którą marynarz świadczy pracę na morzu, wpisów do książeczki żeglarskiej lub praktyki pływania potwierdzonej zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ustawy o bezpieczeństwie morskim.

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury, wiceminister Arkadiusz Marchewka przekazał w poście na portalu X (dawniej Twitter), że po wdrożeniu projektu zostanie rozwiązany problem z ubezpieczeniem społecznym marynarzy, a preferencyjne składki w zamierzeniu wpłyną także na obniżenie kosztów działalności armatorów. Polityk wskazał też, że uregulowanie kwestii ubezpieczeń to jeden z trzech kluczowych kroków, których realizacja pozwoli na przywrócenie polskiej bandery.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej informuje, że warunkiem objęcia obowiązkowymi ubezpieczeniami społecznymi (emerytalnym i rentowymi, chorobowym oraz wypadkowym) będzie złożenie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych wraz z zaświadczeniem wystawionym przez dyrektora urzędu morskiego lub agencję zatrudnienia. Obowiązek opłacenia składek będzie trwał przez 12 miesięcy liczony od dnia wskazanego w zaświadczeniu jako dzień uzyskania statusu marynarza wydanym przez dyrektora urzędu morskiego lub agencję zatrudnienia. W tym okresie marynarz będzie objęty pełną ochroną ubezpieczeniową, z wyłączeniem okresu, w którym po zakończeniu pracy na morzu dokona „zawieszenia” statusu marynarza na okres od miesiąca do maksymalnie 3 miesięcy. Marynarz będzie sam przekazywał do ZUS zgłoszenie do ubezpieczeń w terminie miesiąca od wydania zaświadczenia, czyli do upływu terminu jego ważności.

Pracownik wykonujący pracę na morskim statku pod polską banderą, jeżeli będzie chciał zmienić tytuł do ubezpieczeń społecznych z pracowniczego na nowy tytuł marynarza, ma przekazać swojemu pracodawcy (dotychczasowemu płatnikowi składek) oświadczenie o wyborze tytułu do ubezpieczeń oraz kopię zaświadczenia wydanego przez dyrektora urzędu morskiego albo agencję zatrudnienia oraz zgłosić się do ubezpieczeń jako marynarz. W takiej sytuacji pracodawca przekaże do ZUS wyrejestrowanie z ubezpieczeń jako pracownika od dnia wskazanego w zaświadczeniu jako dzień uzyskania statusu marynarza.

Podstawa wymiaru składek marynarza będzie ustalana w stosunku do minimalnego wynagrodzenia, możliwe będzie jednak zadeklarowanie wyższej kwoty podstawy wymiaru składek. Dodatkowo obowiązkowe będzie opłacanie składek na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy oraz składki na ubezpieczenie zdrowotnej.

Fot. Depositphotos