W okolicy Portu Gdańsk powstaje centrum przemysłowe dla energetyki, AI i sektora obronnego

Amerykańska firma Lyten ogłosiła plany uruchomienia w Gdańsku centrum przemysłowego, w którym mają być ulokowane zasoby produkcyjne i cyfrowe na potrzeby infrastruktury energetycznej, sztucznej inteligencji i sektora obronnego. Będzie ono połączone z istniejącym już zakładem produkcji i centrum R&D Lyten Dwa, wytwarzającym bateryjne systemy magazynowania energii. 

Po zeszłorocznym wykupieniu gdańskich obiektów uprzednio należących do firmy Northvolt, amerykański Lyten ogłosił właśnie kolejne plany rozwojowe. Zakład produkcyjny i centurm R&D Lyten Dwa już działają i produkują bateryjne systemy magazynowania energii. Jak ujawnił podczas piątkowego spotkania w gdańskiej siedzibie firmy Dan Cook, dyrektor generalny i współzałożyciel firmy Lyten, spółka chce utworzyć Lyten Industrial Hub, w którym zgromadzone zostaną kluczowe zasoby produkcyjne i cyfrowe, wspierające infrastrukturę energetyczną, rozwój sztucznej inteligencji i dla sektora obronnego. Będzie to drugie tego typu centrum w Europie po utworzeniu pierwszego w zeszłym miesiącu w Szwecji. Obecnie trwają prace nad studium wykonalności.

Gdański Lyten zaprosił dziennikarzy i przedstawicieli centralnej i lokalnej administracji oraz zaprzyjaźnionych instytucji na wydarzenie określone mianem parapetówki, które odbyło się w piątek 20 marca. Było to w zasadzie oficjalne otwarcie zakładu Lyten Dwa, ale produkcja w nim trwa już od dłuższego czasu. Jednocześnie władze spółki skorzystały z okazji do podzielenia się planami rozwojowymi dla gdańskiej lokacji. 

– Lyten tworzy strategicznie zlokalizowane centra przemysłowe, aby połączyć zaawansowane materiały i bateryjne systemy magazynowania energii firmy Lyten, z cyfrową infrastrukturą AI. Wierzymy, że Polska dysponuje odpowiednimi talentami oraz infrastrukturą, a także jest zainteresowana partnerstwem publiczno-prywatnym, które umożliwią powstanie i rozwój centrum przemysłowego Lyten w Gdańsku – powiedział Dan Cook, dyrektor generalny i współzałożyciel firmy Lyten. 

Gdański zakład Lyten jest największym w Europie producentem bateryjnych systemów magazynowania energii. Powstaje tu między innymi Voltpack Mobile System, modułowy system zarządzania energią oparty na AI. Ma on koordynować pracę dowolnej kombinacji źródeł energii (w tym OZE). Jest eksportowany na pięć kontynentów i pracuje m.in. w centrach danych, górnictwie, sektorze zbrojeniowym, jest wykorzystywany także w akcjach humanitarnych czy w projektach mikrosieci. 

Lyten jednak nie ogranicza się do produkcji systemów bateryjnych. Możliwe zatem, że w przyszłym Lyten Industrial Hub w Gdańsku powstawać będą między innymi akumulatory litowo-siarkowe m.in. na potrzeby dronów, robotów i satelitów, filamenty do druku 3D i domieszki do betonu, dające mu wysoką wytrzymałość i obniżające jego ślad węglowy. 

Robert Chryc-Gawrychowski, dyrektor generalny Lyten Poland stwierdził, że centrum będzie łączyć produkcję oraz zalety wykorzystania sztucznej inteligencji:

– Produkcja tworzy niezwykle potrzebne miejsca pracy, jednak wymaga znacznych nakładów kapitałowych. Centra danych AI przynoszą niesamowite inwestycje i kapitał, ale nie napędzają znaczącego wzrostu zatrudnienia. Łącząc te dwa elementy w naszych centrach przemysłowych, zapewniamy korzyści płynące z obu obszarów, a jednocześnie zabezpieczamy przyszłość lokalnej gospodarki, wykorzystując proces przełomowego rozwoju sztucznej inteligencji, który będzie z pewnością kontynuowany. 

Podczas wydarzenia w siedzibie Lyten obecny był m.in. Andrzej Domański, minister finansów i gospodarki.

– Niezwykle cieszy nas, że nasi międzynarodowi partnerzy dostrzegają potencjał i znaczenie Polski w wymiarze transformacji i bezpieczeństwa energetycznego. Zaangażowanie takiego partnera jak Lighten to również szansa na transfer wiedzy i wykorzystanie olbrzymiego potencjału drzemiącego w polskiej utalentowanej, wykwalifikowanej kadrze – mówił Domański. 

Minister dodał, że Polska już dziś dysponuje czwartą w Unii Europejskiej ilością naukowców i inżynierów – to około 1,5 miliona osób w wieku 25-64 lat. 

– Niemal co dziesiąty pracownik w Polsce jest obecnie naukowcem i inżynierem. Jestem przekonany, że współpraca polskich naukowców i specjalistów z naszymi amerykańskimi partnerami będzie silnym impulsem do tworzenia innowacyjnych rozwiązań – mówił.

Mieczysław Struk, marszałek województwa pomorskiego, dostrzega w inwestycji Lyten ważny element dla transformacji energetycznej nie tylko odgórnej, realizowanej przez największe inwestycje i zmianę polityki, ale także oddolnej, będącej udziałem poszczególnych obywateli. 

– Pierwsza polska elektrownia nuklearna, liczne inwestycje w polskie sieci energetyczne, liczne siłownie wiatrowe, także te na morzu, ale także inwestycje polskich obywateli, którzy realizują panele fotowoltaiczne na dachach swoich domów – to wszystko wymaga stabilizacji w zakresie magazynów energii. Bardzo się cieszymy, że amerykańska firma z najwyższej półki, której pracownicy są autorami kilkuset różnorakich patentów, firma uznana w świecie, lokalizuje się tutaj, w Gdańsku – powiedział Struk. 

Spółka Lyten powstała w 2015 roku. Jest jednym z wiodących producentów akumulatorów litowo-siarkowych i materiałów grafenowych 3D. Główne siedziby firmy znajdują się w San Jose w USA oraz w Luksemburgu. W zeszłym roku Lyten przejął infrastrukturę upadającej spółki Northvolt, w tym jej gdańską fabrykę. Pod koniec zeszłego roku przywrócona została produkcja systemów bateryjnych w tym zakładzie, znajdującym się na obrzeżach terenów portowych. Zarządcą polskiego zakładu jest spółka Lyten Poland. W jego administracji są obecnie zakład Lyten Dwa, centrum R&D oraz fabryka o powierzchni 25 tys. m2, będąca w stanie produkować magazyny energii o łącznej pojemności 6 GWh rocznie, z możliwością rozbudowy o drugie tyle w przyszłości.