Rosja wstrzymała import polskiego szprota w puszkach

Decyzję o zakazie importu podjęto po kontroli konserw o nazwie "Szproty w oleju oliwkowym". Rosyjski nadzór ochrony praw konsumenta Rospotriebnadzor stwierdził naruszenie norm produkcyjnych w jednym z polskich zakładów przetwórstwa rybnego.

Sprawa dotyczy firmy Graal SA z Wejherowa. Domniemane nieprawidłowości mają związek ze "wskaźnikami organoleptycznymi" oraz nieprawdziwymi informacjami na etykiecie produktu dotyczącymi jego wartości energetycznej i ilości wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Rospotreibnadzor poinformował, że w związku z tym od jutra wstrzymuje import na terytorium Rosji polskich szprot w puszkach. Odpowiednia informacja została przekazana regionalnym oddziałom tej instytucji, a także służbom celnym.

Okazuje się jednak, że firma z Wejherowa obecnie nie eksportuje swoich produktów do Rosji. Ostania sprzedaż konserw rybnych na rynek rosyjski miała miejsce ponad dwa lata temu. W komunikacie przesłanym do naszej redakcji, zarząd GRAALA wyraził zaskoczenie i zdziwienie treścią medialnych doniesień oraz podjętą przez władze Federacji Rosyjskiej próbą naruszenia dobrego imienia i renomy spółki, której nazwę wymienia tłumacząc przyczyny decyzji wprowadzenia embarga na przywóz produktów spożywczych z Polski na rynek rosyjski.

Zarząd firmy informuje ponadto, że ze strony organów Federacji Rosyjskiej nie otrzymał żadnych decyzji oraz sygnałów dotyczących kwestionowania jakości handlowej produkowanych konserw rybnych. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi również nie posiada oficjalnych informacji o zamiarze wprowadzenia przez Rosję zakazu importu polskiego szprota. Można to uznać za kolejny element politycznej gry w sektorze żywnościowym między Rsją a UE.

Rynek rosyjski nie był i nie jest tradycyjnym odbiorcą polskich produktów rybnych. Władze rosyjskie już w 2014 r wprowadziły embargo na wybrane produkty rybne z Polski. Zakaz ten nie obejmował jednak produktów rybnych z grup CN: 1504, 1604 i 2301  (tran i oleje, konserwy i mączki) i dotknął polskich eksporterów produktów rybnych w niewielkim stopniu.

Całkowita wartość polskiego eksportu przetworów i konserw z ryb w 2014 r. wyniosła ok. 188 mln euro a całkowita wartość eksportu szprota (głównie w formie konserw) to 9,9 mln euro. Można zatem przyjąć, że wartość całkowitego eksportu puszkowanej szproty stanowi nie więcej niż  ok.5 % wartości eksportu przetworów i konserw.

Wprowadzenie zakazu importu do Rosji konserwowanych szprotów z pewnością byłoby dotkliwe dla przedsiębiorstw eksportujących szprota na rynek rosyjski, ale miałoby niewielkie znaczenie dla wyników polskiego eksportu produktów rybnych w skali globalnej. Eksport ryb do Rosji nie jest duży w 2014 r. wyniósł ok. 74 tony ryb. Jego wartość  to ok. 48 tys. euro.

Polskie przedsiębiorstwa po wprowadzeniu przez Rosję w 2014 r. zakazu importu z Polski niektórych gatunków ryb nawiązały nowe kontakty z nowymi odbiorcami na innych rynkach, bardzo szybko rekompensując sobie straty na rynku rosyjskim. Przetworzone produkty rybne wysyłamy głównie do państw UE (89,8%); tylko do Niemiec trafia 55,3% wartości całego eksportu.

Eksport ryb i produktów rybnych z Polski w 2014 r. wyniósł ponad  366 tys. ton o wartości ponad 1,4 mld euro (w tym szprota ok. 45 tys. ton o wartości 32 mln euro). W pierwszym kwartale br. odnotowaliśmy wzrost wartości eksportu produktów rybnych na większości głównych rynków zbytu. W jego strukturze gatunkowej dominują łososie, śledzie i dorsze. Dla wartości wywozu znaczenie przetworzonego szprota jest niewielkie.  Natomiast szproty świeże sprzedawane są przez rybaków bałtyckich głównie w portach duńskich oraz szwedzkich i łotewskich.

Polski sektor przetwórstwa ryb należy do najnowocześniejszych w Europie. Jego modernizację wsparły środki pochodzące z unijnych funduszy. Dzięki  dofinansowanym inwestycjom w wzrosła wielkość naszej produkcji (od 2004 r. o ponad 50%) i wydajność pracy (w ostatnich trzech latach o 40%). Staliśmy się konkurencyjni na światowych rynkach. W Polsce uprawnienia do handlu produktami rybnymi na rynku Unii Europejskiej posiada 313 zakładów.