Po rozmowach USA-Rosja ws. Ukrainy UE uzgodniła wycofanie się z importu rosyjskiego gazu

Rada Europejska i Parlament Europejski uzgodniły wygaszanie importu rosyjskiego gazu do UE do 2027 roku, Komisja Europejska zaproponowała zaś w środę - po wtorkowych rozmowach przedstawicieli USA i Rosji ws. Ukrainy - dwie opcje dalszego finansowania wsparcia dla tego kraju.

Duńska prezydencja w Radzie Europejskiej i przedstawiciele PE zawarli nieformalne porozumienie, które przewiduje wprowadzenie wiążących przepisów o wygaszeniu importu gazu z Rosji. W przypadku skroplonego gazu ziemnego (LNG) całkowity zakaz ma obowiązywać od końca 2026 r., a w przypadku surowca przesyłanego gazociągami – od jesieni 2027 r.

Aby porozumienie weszło w życie, musi zostać formalnie zatwierdzone przez PE i Radę Europejską – wynika z komunikatów obu instytucji.

Według szefowej KE Ursuli von der Leyen porozumienie to oznacza początek nowej ery pełnej niezależności energetycznej Europy od Rosji.

Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow oznajmił natomiast, że decyzja ta uczyni Europę mniej konkurencyjną i doprowadzi do wyższych cen dla konsumentów.

KE zaproponowała w środę dwie opcje dalszego finansowania wsparcia dla Ukrainy: z użyciem rosyjskich aktywów lub z długu zaciągniętego przez UE. Pierwsza opcja nie wymaga jednomyślności, druga - tak. Według szefowej KE pokryje to dwie trzecie potrzeb Ukrainy na lata 2026-27, które Międzynarodowy Fundusz Walutowy szacuje na 135 mld euro, a pozostałą część pokryją partnerzy międzynarodowi.

Prace nad propozycjami będą mogły rozpocząć teraz państwa członkowskie, chociaż minister spraw zagranicznych Belgii Maxime Prevot już wcześniej zapowiedział, że Belgia będzie apelowała o inny sposób finansowania Ukrainy niż wykorzystanie zamrożonych aktywów rosyjskich.

Sekretarz generalny NATO Mark Rutte po środowym spotkaniu ministrów spraw zagranicznych państw Sojuszu w Brukseli powiedział, że dwie trzecie państw członkowskich zadeklarowało udział w finansowaniu uzbrojenia dla Ukrainy w ramach programu PURL; kraje NATO finansują w ramach tego programu zakupy broni i amunicji z amerykańskich zapasów, a następnie przekazują tę broń Ukrainie. Według szefa NATO dotychczasowe zobowiązanie to 4 mld dolarów. Rutte przekazał, że do inicjatywy dołączą również Australia i Nowa Zelandia, które będą pierwszymi partnerami NATO spoza Sojuszu wspierającymi PURL.

Szef polskiego MSZ Radosław Sikorski podkreślił po spotkaniu ministerialnym, że to Europa płaci za wojnę w Ukrainie, zarówno jeśli chodzi o funkcjonowanie państwa ukraińskiego, jak i o finansowanie obrony Ukrainy, a Stany Zjednoczone nie płacą już prawie nic. - Ten, kto płaci, powinien też mieć wpływ na decyzje - zaznaczył. Odpowiedział w ten sposób na pytanie, czy obawia się, że rozmowy pokojowe odbędą się bez udziału Europy, w tym Polski.

Przedstawiciel Białego Domu powiedział agencji Reutera, że wtorkowe spotkanie delegacji USA z Władimirem Putinem w Moskwie na temat zakończenia wojny w Ukrainie było szczegółowe i produktywne. Przekazał, że wysłannicy USA Steve Witkoff i Jared Kushner poinformowali prezydenta Donalda Trumpa o jego przebiegu.

Również minister spraw zagranicznych Ukrainy Andrij Sybiha powiadomił, że Witkoff skontaktował się z delegacją ukraińską po rozmowach w Moskwie. „Przedstawiciele delegacji amerykańskiej poinformowali, że ich zdaniem rozmowy w Moskwie przyniosły pozytywny wynik (...). Zaprosili oni delegację ukraińską do kontynuowania rozmów w Ameryce w najbliższej przyszłości” – przekazał.

Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow oznajmił, że Rosja wyraża gotowość do kontynuowania rozmów. – Putin zaakceptował pewne elementy, a inne zostały odrzucone, co jest normalne w procesie negocjacji – powiedział. Dodał, że strona rosyjska nie zamierza komentować przebiegu rozmów.

Węgierski minister spraw zagranicznych Peter Szijjarto zapowiedział, że Węgry i Słowacja złożą skargę do Trybunału Sprawiedliwości UE na decyzję Unii o stopniowym wycofywaniu się z importu rosyjskiej energii. Zarzucił też europejskim sojusznikom z NATO „wojenny fanatyzm”, popierając przy tym plan prezydenta Trumpa dla Ukrainy i zapewniając, że Budapeszt nie wyśle już Kijowowi żadnej broni ani pieniędzy. 

mw/ kar/

fot. Depositphotos