Ukraińskie służby czyszczą akweny z niebezpiecznych obiektów. Sprawdzono 17 500 ha

Jak poinformował w mediach społecznościowych ukraiński wiceminister spraw wewnętrznych Bohdan Drapiatyj, państwowa delegacja wzięła udział w międzynarodowym sympozjum w zakresie rozminowywania, które odbyło się w szwajcarskiej Genewie. Była to dla niej okazja do podsumowania działań przeciwminowych na Morzu Czarnym i podzielenia się doświadczeniem w gronie specjalistów z całego świata. Wydarzenie zostało zorganizowane przez Ministerstwo Gospodarki Ukrainy we współpracy z Genewskim Międzynarodowym Centrum Rozminowywania Humanitarnego (GICHD) przy wsparciu kluczowych partnerów z Kanady, Niemiec, Japonii i Szwajcarii.

W wydarzeniu wzięła setka osób. Wśród nich byli przedstawiciele ukraińskich władz, partnerzy z innych krajów, reprezentanci organizacji międzynarodowych i specjalistów w zakresie prowadzenia operacji rozminowywania. Spotkali się, aby wymienić się doświadczeniami i celem wzmocnienia partnerstwa oraz wdrażania projektów w dziedzinie humanitarnego rozminowywania. Celem jest też przywrócenie porządku światowego opartego na wartościach i zasadach zapisanych w Karcie Narodów Zjednoczonych.

Bohdan Drapiatyj omówił szereg kwestii podczas tej konferencji. Przypomniał, że zaminowanie akwenów na Ukrainie jest efektem niewypowiedzianej agresji Rosji na terytorium państwa, trwającej od 24 lutego 2022 roku. Poruszone zagadnienia to m.in.:

- Wyniki pracy saperów Ministerstwa Spraw Wewnętrznych Ukrainy w ciągu ostatnich trzech lat, dynamika rozminowywania, główne wyzwania i kwestie problematyczne;
- Kluczowe projekty infrastrukturalne w dziedzinie rozminowywania i sposoby ich realizacji, w tym dodatkowe potrzeby;
- Skażenie ukraińskich terytoriów w wyniku prowadzonej przez Rosję agresji przeciwko Ukrainie w kontekście globalnego bezpieczeństwa;
- Kluczowe projekty infrastrukturalne w dziedzinie rozminowywania i sposoby ich realizacji, w tym dodatkowe potrzeby.

Przez prawie trzy lata od wybuchu wojny saperzy Państwowej Służby Sytuacji Nadzwyczajnych Ukrainy mieli oczyścić ponad 17 500 hektarów zbiorników wodnych, usuwając i rozbrajając około 2000 ładunków wybuchowych. Łączna powierzchnia obszarów wodnych uznanych za potencjalnie skażone wynosi, zdaniem strony ukraińskiej, ok. 1 350 000 hektarów. Obecnie w jednostkach rozminowania akwenów morskich i rzecznych służy oraz pracuje ok. 325 osób. Ponadto 24 saperów zostało przeszkolonych do rozminowywania do głębokości 50 metrów, z użyciem specjalistycznego sprzętu. Resort obrony planuje przeszkolić w 2025 kolejnych 180 nurków-minerów.

Co warto pamiętać, Marynarka Wojenna Ukrainy otrzymała od Wielkiej Brytanii dwa niszczyciele min typu Sandown, obecnie stacjonujące w Plymouth. W niedługim czasie powinny do nich dołączyć przekazane przez Holandię dwa okręty tej samej klasy, na których trwa intensywne szkolenie ukraińskich załóg. Służbę przeciwminową na macierzystych wodach będą mogły pełnić dopiero po zakończeniu konfliktu lub rozejmie, gdy zostaną przerwane działania wojenne a Turcja umożliwi przejście ukraińskim okrętom przez Cieśninę Bosforską.

Czytaj więcej: Holandia wycofuje ze służby niszczyciel min, który ma następnie przekazać Ukrainie

Działania Rosji mają zagrażać bezpieczeństwu na Morzu Czarnym i Azowskim, co szczególnie dotyczy niezakłóconej żeglugi, w tym transportu morskiego, blokując morskie i rzeczne szlaki handlowe. W Wpływa to choćby na działalność przeładunkową w portach tzw. Wielkiej Odessy, ale potencjalnie też innych państw, jako że miny morskie i inne obiekty niebezpieczne mogą pojawiać się na ich wodach terytorialnych. Nie brakuje doniesień np. o minach morskich wyrzucanych na plaże takich państw jak Gruzja, Turcja czy Bułgaria. Stwarza to warunki wstępne dla kryzysu żywnościowego, energetycznego i gospodarczego, na czym tracą nie tylko państwa regionu.

Z racji na trwający konflikt prowadzenie działań przeciwminowych jest utrudnione i do dziś nie jest znana skala i ilość obiektów niebezpiecznych, które zostały zrzucone przez Rosję na Morze Czarne oraz ukraińskie rzeki, m.in. Dniepr.

Z powodu zagrożeń atakami rakietowymi jak i prowadzenia akcji sabotażowych czy też obecności min morskich, przeładunki w ukraińskich portach są wciąż poniżej średniej sprzed wybuchu wojny. Choć dzięki uruchomieniu korytarza humanitarnego oraz sukcesów Sił Zbrojnych Ukrainy w walce z rosyjską Flotą Czarnomorską wzrosła liczba statków pojawiających się w nich, a przede wszystkim stale rosną eksport i import, tak wciąż wiele im brakuje do stanu przedwojennego, a ruch morski w regionie wskazuje na wyjątkową małą aktywność międzynarodowej żeglugi.

Czytaj więcej: Czy Ukraina wygrywa na Morzu Czarnym? Polemika z przekazem na temat konfliktu

Na 2025 rok zaplanowano szereg działań, a główne priorytety określone przez Ministra Spraw Wewnętrznych Ukrainy Ihora Klymenko, obejmują:

- badanie i rozminowanie ponad 4000 kilometrów kwadratowych terytorium;
- utworzenie rejestru miejsc skażonych i podejrzanych o skażenie;
- wprowadzenie innowacyjnych technologii w dziedzinie rozminowywania;
- rozwój centrum szkoleniowego dla saperów;
- dalszą modernizację i unowocześnienie centrum napraw zmechanizowanych maszyn do rozminowywania oraz Centrum Rozminowywania Podwodnego;
- zaangażowanie większej liczby pojazdów opancerzonych do transportu personelu i ładunków wybuchowych;
- rozwój centrum szkolenia psów do wykrywania min.

Głównym przesłaniem dla partnerów międzynarodowych było to, że ukraińskie Ministerstwo Spraw Wewnętrznych miało, zdaniem ukraińskich delegatów, racjonalnie i efektywnie wykorzystywać międzynarodową pomoc w rozminowywaniu. Świadczyć ma o tym skala przeprowadzonych jak dotąd działań, w tym fakty dotyczące dynamiki, bezpieczeństwa i jakości rozminowywania, które co roku wykazują pozytywną dynamikę. Bezpośrednia komunikacja z międzynarodowymi partnerami ułatwi w zamierzeniu lepszą koordynację współpracy i zrozumienie aktualnego stanu rzeczy.

Wydarzenie miało też świadczyć o znaczeniu wymiany doświadczeń, na czym skorzystają wszyscy zainteresowani. Zadania prowadzone przez saperów i nurków-minerów, jako wiedza praktyczna, ma także pomóc w tworzeniu nowych procedur i wdrażaniu tak ich, jak i sprzętu oraz sposobu wykonywania operacji przeciwminowych. Uczestnicy mieli potwierdzić, że dalsza współpraca, wydajne i skuteczne procesy oraz długoterminowe zaangażowanie wszystkich zainteresowanych stron mają kluczowe znaczenie dla osiągnięcia wspólnego celu.